اثر قانون نسبت به آتیه است و قانون نسبت به ماقبل خود اثر ندارد، مگر اینکه در خود قانون، مقررات خاصی نسبت به این موضوع اتخاذ شده باشد.
توضیح ساده ماده 4 قانون مدنی
این ماده میگوید که قوانین جدید فقط برای آینده کاربرد دارند و نمیتوانند به گذشته برگردند و رفتارها یا اتفاقهای قبلی را تغییر دهند.
مثال ساده:
فرض کنید قانونی تصویب شود که میگوید از این به بعد هر کسی باید برای ساختن یک ساختمان، یک مجوز جدید بگیرد. این قانون فقط برای ساختمانهایی که قرار است از امروز به بعد ساخته شوند، لازمالاجرا است. اگر کسی قبلاً ساختمانش را ساخته باشد، این قانون به او مربوط نمیشود.
اما اگر در متن خود قانون ذکر شود که این قانون به گذشته هم برمیگردد (یعنی عطف به ماسبق میشود)، در آن صورت ممکن است اتفاقهای قبلی هم تحت تاثیر قرار بگیرند. این موضوع خیلی نادر است و فقط در موارد خاصی اتفاق میافتد.
هدف این ماده:
حفظ حقوق مردم و جلوگیری از این است که قوانین جدید باعث مشکلات یا تغییرات غیرمنصفانه برای کارها و تصمیمات گذشته شوند.
